Ząbkowice Śląskie - cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej

Posty: 27107
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Frankenstein

Ząbkowice Śląskie - cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej

Postautor: Karolina Kot » wtorek 17 gru 2019, 06:34

W Ząbkowicach Śląskich (Frankenstein), przy ulicy Legnickiej, znajduje się niewielki i raczej niedostrzegany przez mieszkańców miasta cmentarzyk. Pochowano na nim około 70 żołnierzy Armii Czerwonej, poległych lub zmarłych w wyniku poniesionych ran pod koniec II Wojny Światowej.
Tylko 21 osób znanych jest z nazwiska, pozostali spoczęli bezimiennie.

Sam cmentarzyk jest skromny. Otacza go metalowe ogrodzenie z furtką. Centralnym elementem nekropolii jest strzelisty i dość typowy w wyglądzie obelisk, pierwotnie zwieńczony pięcioramienną gwiazdą. Dziś zastąpił ją prawosławny krzyż.
I jestem niemal pewna, że ustawione tu nagrobki użyto wtórnie i że pochodzą ze znajdującego się w pobliżu starego cmentarza katolickiego.

Lokalizacja
Zdjęcia wykonałam w roku 2019, w grudniu po południu.
Załączniki
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (1).jpg
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (1).jpg (121.97 KiB) Przejrzano 3620 razy
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (5).jpg
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (5).jpg (127.85 KiB) Przejrzano 3620 razy
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (4).jpg
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (4).jpg (114.45 KiB) Przejrzano 3620 razy
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (3).jpg
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (3).jpg (72.59 KiB) Przejrzano 3620 razy
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (2).jpg
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (2).jpg (108.92 KiB) Przejrzano 3620 razy
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (7).jpg
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (7).jpg (111.22 KiB) Przejrzano 3620 razy
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (6).jpg
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (6).jpg (118.82 KiB) Przejrzano 3620 razy
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (8).jpg
Cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej (8).jpg (76.49 KiB) Przejrzano 3620 razy
"Wiele zabytków przeszłości, co jeszcze wczoraj istniały, jutro zniknie bezpowrotnie. (...) Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać..."

Posty: 27107
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Frankenstein

Re: Ząbkowice Śląskie - cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej

Postautor: Karolina Kot » czwartek 19 gru 2019, 06:43

Tablice imienne:
Załączniki
Tablice z nazwiskami (3).jpg
Tablice z nazwiskami (3).jpg (101.09 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (2).jpg
Tablice z nazwiskami (2).jpg (101.35 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (1).jpg
Tablice z nazwiskami (1).jpg (125.29 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (5).jpg
Tablice z nazwiskami (5).jpg (89.24 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (4).jpg
Tablice z nazwiskami (4).jpg (134 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (7).jpg
Tablice z nazwiskami (7).jpg (124.49 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (8).jpg
Tablice z nazwiskami (8).jpg (106.17 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (9).jpg
Tablice z nazwiskami (9).jpg (117.61 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (10).jpg
Tablice z nazwiskami (10).jpg (122.49 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (11).jpg
Tablice z nazwiskami (11).jpg (127.52 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (12).jpg
Tablice z nazwiskami (12).jpg (113.23 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (13).jpg
Tablice z nazwiskami (13).jpg (111.26 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (14).jpg
Tablice z nazwiskami (14).jpg (96.36 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (15).jpg
Tablice z nazwiskami (15).jpg (89.79 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (16).jpg
Tablice z nazwiskami (16).jpg (86.1 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (17).jpg
Tablice z nazwiskami (17).jpg (115.12 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (20).jpg
Tablice z nazwiskami (20).jpg (91.15 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (19).jpg
Tablice z nazwiskami (19).jpg (108.86 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (18).jpg
Tablice z nazwiskami (18).jpg (104.14 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (21).jpg
Tablice z nazwiskami (21).jpg (113.58 KiB) Przejrzano 3608 razy
Tablice z nazwiskami (6).jpg
Tablice z nazwiskami (6).jpg (102.99 KiB) Przejrzano 3608 razy
"Wiele zabytków przeszłości, co jeszcze wczoraj istniały, jutro zniknie bezpowrotnie. (...) Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać..."

Posty: 27107
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Frankenstein

Re: Ząbkowice Śląskie - cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej

Postautor: Karolina Kot » środa 27 wrz 2023, 22:52

W książce "Ząbkowickie Opowieści", w dziale poświęconym temu cmentarzowi, napisanym przez pana Marcina Dziedzica, znalazłam informację, że obiekt założono już w roku 1945 i początkowo pochowano tu 44 osoby.
W marcu i kwietniu 1948 roku dokonano ekshumacji z rozproszonych grobów na terenie powiatu ząbkowickiego, przenosząc szczątki kolejnych 26 osób - trafiły tu między innymi zwłoki pięciu zmarłych z Kamieńca Ząbkowickiego, pierwotnie mających swoją mogiłę w trójkącie utworzonym przez ulicę Kolejową, drogę do Stolca i drogę do pałacu.

Na cmentarzu nie znajdziemy wyłącznie żołnierzy. Spoczęły tu także osoby zmarłe już po zakończeniu II Wojny Światowej, w tym kobiety i dzieci.
Książka podaje liczbę 73 mogił oraz 91 pochowanych w nich osób.

Niedawno na grobach pojawiły się współczesne ramki z informacjami o zmarłych.
Załączniki
Cmentarz jesienią 2023 roku (1).jpg
Cmentarz jesienią 2023 roku (1).jpg (29.38 KiB) Przejrzano 579 razy
Cmentarz jesienią 2023 roku (3).jpg
Cmentarz jesienią 2023 roku (3).jpg (114.04 KiB) Przejrzano 579 razy
Cmentarz jesienią 2023 roku (2).jpg
Cmentarz jesienią 2023 roku (2).jpg (36.1 KiB) Przejrzano 579 razy
Cmentarz jesienią 2023 roku (6).jpg
Cmentarz jesienią 2023 roku (6).jpg (45.72 KiB) Przejrzano 579 razy
Cmentarz jesienią 2023 roku (5).jpg
Cmentarz jesienią 2023 roku (5).jpg (44.25 KiB) Przejrzano 579 razy
Cmentarz jesienią 2023 roku (4).jpg
Cmentarz jesienią 2023 roku (4).jpg (83.28 KiB) Przejrzano 579 razy
Cmentarz jesienią 2023 roku (8).jpg
Cmentarz jesienią 2023 roku (8).jpg (48.03 KiB) Przejrzano 579 razy
Cmentarz jesienią 2023 roku (7).jpg
Cmentarz jesienią 2023 roku (7).jpg (57.09 KiB) Przejrzano 579 razy
Cmentarz jesienią 2023 roku (9).jpg
Cmentarz jesienią 2023 roku (9).jpg (61.91 KiB) Przejrzano 579 razy
Cmentarz jesienią 2023 roku (10).jpg
Cmentarz jesienią 2023 roku (10).jpg (57.6 KiB) Przejrzano 579 razy
"Wiele zabytków przeszłości, co jeszcze wczoraj istniały, jutro zniknie bezpowrotnie. (...) Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać..."

Posty: 24
Rejestracja: czwartek 19 paź 2023, 20:37

Re: Ząbkowice Śląskie - cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej

Postautor: Janekc01 » czwartek 19 paź 2023, 21:06

Witam. Interesuje się historią mojego miasta i okolic. Od pewnego czasu dość mocno interesuje mnie historia cmentarza radzieckiego w Ząbkowicach
Na wstępie mówię: Nie jestem ani komunistą ani rusofilem. Nie popieram żadnych systemów totalitarnych, nie popieram komunizmu, stalinizmu ani agresji Rosji na Ukrainę.
Prowadzę hobbystycznie "badania" na temat tego cmentarza, jego historią, ludźmi którzy tam leżą, Armii Czerwonej na terenie powiatu ząbkowickiego. Z dostępnych na internecie źródeł, opowieści wielu osób itp udało mi się poznać wiele faktów na temat cmentarza i postanowiłem zabrać się za identyfikację bezimiennych osób tam leżących. Na dzień dzisiejszy udało mi się potwierdzić na podstawie dostępnych w internecie oryginalnych dokumentów na stronach pamyat-naroda.ru oraz obd-memorial.ru tożsamość około 40 bezimiennie leżących żołnierzy. W dużej ilości są to Ukraińcy, niektórzy są też byłymi obywatelami II RP, którzy na pewno byli powołani do udziału w kampanii wrześniowej jako żołnierze WP. Wg moich identyfikacji około 15 osób faktycznie poległo w bezpośrednich walkach, reszta po wojnie - z różnych przyczyn. Postanowiłem zrobić im oznaczenia grobów w postaci właśnie tych ramek ze zdjęć. Nie kierowały mną pobudki polityczne, tylko pogląd na to, że człowiek to człowiek, ludzie źli i dobrzy są wszędzie. Myślę, że dużo z nich po prostu chciało wrócić do domu, do rodzin. Tym bardziej nie mają nic wspólnego z obecną wojną, zwłaszcza, że mamy tam około 30 (jak nie więcej) Ukraińców. Uważam, że skoro wiadomo kto w danej mogile leży to po co ma leżeć jako nieznany.
Jeśli chodzi o narodowości pochowanych tu żołnierzy to mamy tu oczywiście dużo Rosjan i Ukraińców, mamy Polaków, dwóch Litwinów, Mordwina, Azera, Tatarów i inne narodowości ZSRR.

Co do historii samego cmentarza: Uważam, że początkowo na cmentarzu pochowanych było około 20 osób, następnie przenoszono tutaj żołnierzy z innych miejsc, obstawiam, że pierwszą ekshumacją była ekshumacja z "ogrodu na południowych obrzeżach miasta koło kościoła ewangelickiego". Myślę, że chodzi tu o teren dzisiejszego placu zabaw obok przedszkola i dawnego kościoła sióstr Diakonis na ul. Krzywej. Pochowano tam około 10 żołnierzy, którzy zmarli z ran i chorób w 243 a następnie 167 batalionie medyczno-sanitarnym, który z tego co wiem mieścił się w dawnym szpitalu "Bethanien" na ul. Armii Krajowej. Pochówki te datowane wg dokumentów są na okres między majem a październikiem 1945. Następnie przenoszono żołnierzy z terenu powiatu: Stoszowice, Budzów, Dzbanów, Kamieniec Ząbkowicki, Złoty Stok itp. Ostatni pochówek odbył się tu dnia 10.11.1952 roku gdy przeniesiono 15 żołnierzy z radzieckiej kwatery wojennej na cmentarzu miejskim w Ziębicach, 1 żołnierza z cmentarza parafialnego w Płonicy, 1 żołnierza z cmentarza parafialnego w Topoli oraz 1 żołnierza z ogródka na prywatnym gospodarstwie w Laskach. Leży tam 91 osób, średnia ich wieku to około 25 lat. Są 73 mogiły: 72 pojedyncze i 1 zbiorowa, w której pochowano 19 osób).

Generał Admin
Posty: 1963
Rejestracja: sobota 07 lut 2015, 23:46
Lokalizacja: Zagłębie Dąbrowskie/Hessen

Re: Ząbkowice Śląskie - cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej

Postautor: kusmanek » czwartek 19 paź 2023, 21:34

Wielkie brawa za przywrócenie tym ludziom nazwisk. Sam wiem, jak ciężka to praca, dość sporo czasu spędziłem wertujac rosyjskie archiwa. Niestety, powojenne ekshumacje wprowadziły ogromny bałagan - chociaż jak patrzę na Ząbkowice Śląskie, to chyba nie jest aż tak źle.

@Janekc01 Masz może pełna listę nazwisk żołnierzy pochowanych na tym cmentarzu? Jestem ciekaw które nazwiska udało Ci się odszyfrować.
Born to make history

Posty: 27107
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Frankenstein

Re: Ząbkowice Śląskie - cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej

Postautor: Karolina Kot » czwartek 19 paź 2023, 21:51

Janekc01 pisze:Na wstępie mówię: Nie jestem ani komunistą ani rusofilem. Nie popieram żadnych systemów totalitarnych, nie popieram komunizmu, stalinizmu ani agresji Rosji na Ukrainę.

Jak my wszyscy tu na Forum.
Bardzo dziękuję za ten wpis.
Kiedy jakiś czas temu w Ząbkowicach pojawiły się głosy, że tę nekropolię należy zrównać z ziemią, byłam przerażona.
Mam nadzieję, że tego typu pomysły wynikały jedynie z niewiedzy i braku świadomości.
"Wiele zabytków przeszłości, co jeszcze wczoraj istniały, jutro zniknie bezpowrotnie. (...) Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać..."

Posty: 24
Rejestracja: czwartek 19 paź 2023, 20:37

Re: Ząbkowice Śląskie - cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej

Postautor: Janekc01 » czwartek 19 paź 2023, 22:00

Ogromnie dziękuję za miłe słowa. Mam zamiar zebrać wszystkie informacje do kupy na podstawie wiarygodnych dokumentów i gdzieś to opublikować. Spis nazwisk mogę napisać. Warto też dodać trzy rzeczy:
1. Czasem, kiedy nie ma wzmianki np. na listach strat o żołnierzach którzy zaginęli w danej miejscowości to identyfikuję ich metodą eliminacji. Patrze który pułk zajmował daną miejscowość w danym dniu i na tej podstawie próbuję odnaleźć nazwiska tych osób na podstawie listy zaginięć. Tak np zidentyfikowałem żołnierzy z Budzowa.
2. Kwestia żołnierzy ekshumowanych z Owiesna: na południowych obrzeżach Owiesna leżało 8 żołnierzy którzy zginęli w dniach 7-9 maja 1945. I są dwie opcje: ekshumacja do Dzierżoniowa a potem do Wałbrzycha lub ekshumacja do Ząbkowic. Osobiście uważam, że były to Ząbkowice. Dlaczego? Bo w Dzierżoniowie leżało 86 osób, też również udało mi się je zidentyfikować i odnaleźć miejsca skąd byli tam przenoszeni radzieccy żołnierze: Pieszyce, Piotrówek, Kryształowice, Jezierzyce Wielkie, Mleczna, Pożarzyce; i w taki właśnie sposób podliczając ekshumacje na cmentarz w Dzierżoniowie + 21 osób które leżało tam od początku idealnie wychodzi liczba 86 osób. Za to w Ząbkowicach jest 8 bezimiennych mogił więc idealnie pasuje tam 8 żołnierzy z Owiesna. Ta ekshumacja nie jest potwierdzona dokumentem (może gdzieś taki istnieje) jednak podliczając leżących w Dzierżoniowie (potem wszyscy przeniesieni do Wałbrzycha) jedyną możliwą opcją odnośnie przeniesienia zwłok z Owiesna są Ząbkowice ale kto wie.
3. Na kamiennych tablicach oryginalnie postawionych na cmentarzu jest MASA błędów. Przekręcanie nazwisk, imion, stopni, imion odojcowskich, częste naginanie na siłę dat aby brzmiały bardziej wojennie np. pisanie, że żołnierz zginął w maju a w rzeczywistości zginął w październiku. Często z takich przekręceń wychodziły dane nowej osoby np.
tablica: KR-C (krasnoarmiejec - szeregowy) Gorbunow Nikołaj Iwanowicz to w rzeczywistości Porucznik Gorbunow Nikołaj Ilicz.
Drugi przykład: żołnierz w dokumentach cmentarza widniejący jako "szeregowy Jekieters" na tablicy ma napisz "KR-C Jekstiers". W rzeczywistości nazywał się Ernst Mitgelsowicz Ejstiers i był najpewniej narodowości łotewskiej. Również pisze - jak u każdego - że zginął w walce. W rzeczywistości zmarł w 167 batalionie medyczno-sanitarnym dnia 08.08.1945 z powodu krwotoku wewnętrznego w wyniku wypadku. Takich przykładów można mnożyć w nieskończoność. W samym dokumencie w postaci spisu cmentarza z PRL-u jest ogrom błędów, nie tylko w danych osobowych ale również nieuwzględnione ekshumacje np. ta z ogrodu koło kościoła ewangelickiego czy ekshumacja z Targowicy w gminie Ciepłowody.
Jeszcze raz bardzo dziękuję za miłe słowa. Spis mogę wysłać. Pozdrawiam.
Ostatnio zmieniony piątek 20 paź 2023, 23:46 przez Janekc01, łącznie zmieniany 1 raz.

Posty: 24
Rejestracja: czwartek 19 paź 2023, 20:37

Re: Ząbkowice Śląskie - cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej

Postautor: Janekc01 » czwartek 19 paź 2023, 22:07

Karolina Kot pisze:
Janekc01 pisze:Na wstępie mówię: Nie jestem ani komunistą ani rusofilem. Nie popieram żadnych systemów totalitarnych, nie popieram komunizmu, stalinizmu ani agresji Rosji na Ukrainę.

Jak my wszyscy tu na Forum.
Bardzo dziękuję za ten wpis.
Kiedy jakiś czas temu w Ząbkowicach pojawiły się głosy, że tę nekropolię należy zrównać z ziemią, byłam przerażona.
Mam nadzieję, że tego typu pomysły wynikały jedynie z niewiedzy i braku świadomości.


Nie ma się czego bać, też na tą wiadomość się zmartwiłem ale całe szczęście prawo międzynarodowe zabrania likwidacji cmentarzy wojennych a cmentarz nie zostanie zlikwidowany, poza tym jakiś czas temu był porządkowany a ziemia na grobach przekopywana i wyrywane były chwasty. Moje tabliczki zostały na swoim miejscu i planuję postawić kolejne.

Posty: 24
Rejestracja: czwartek 19 paź 2023, 20:37

Re: Ząbkowice Śląskie - cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej

Postautor: Janekc01 » piątek 20 paź 2023, 20:42

Dobrze, więc robię teraz spis żołnierzy leżących tutaj. Są to zarówno żołnierze pochowani jako znani i jako nieznani, których udało mi się zidentyfikować na podstawie dokumentów radzieckich dostępnych na stronach podanych wcześniej. Kiedy czegoś więcej się dowiem, zidentyfikuje kolejnego itp to na bieżąco postaram się tą listę aktualizować. Dokumenty mogą mieć też błędy więc siłą rzeczy mogą być one tutaj ale raczej nie dużo, ponieważ dokumenty z ZSRR są dokładne i o wiele wiele więcej błędów można spotkać w polskich dokumentach z PRL. Proszę tylko o nie kopiowanie i nie publikowanie moich ustaleń bez mojej zgody, ponieważ poświęciłem na to bardzo dużo czasu i szkoda by było gdyby ktoś przypisał to sobie.

Jeśli przy którymś żołnierzu nie ma jakiejś informacji np. o dacie urodzenia to znaczy, że nigdzie nie doszukałem się dokumentów, które by ją podawały itp.

Na początek mały spis skrótów, których tu będę używał:
gw. - gwardia
sp - pułk piechoty
sd - dywizja piechoty
osb - oddzielny batalion saperski
obs - oddzielny batalion łączności
sk - korpus piechoty
oiptdn - oddzielny dywizjon przeciwpancerny
ap - pułk artylerii
otp - oddzielny pułk pancerny
iptap - pułk artylerii przeciwpancernej
iptabr - brygada artylerii przeciwpancernej
msb - "Medsanbat" - batalion medyczno-sanitarny
azsp - armijny zapasowy pułk piechoty
minp - pułk moździerzowy
HPPG - chirgurgiczny polowy szpital mobilny
RWK - rejonowa komenda wojenna
OWK - obwodowa komenda wojenna
GWK - miejska komenda wojenna
automatczyk - strzelec piechoty mający jako broń pistolet maszynowy

SPIS ŻOŁNIERZY POCHOWANYCH NA CMENTARZU W ZĄBKOWICACH ŚLĄSKICH


- starszyna SOKOŁOW Jewgienij Aleksandrowicz ur. 1921 Rosja, obwód smoleński, rejon gżatski (gagariński). Zginął 02.03.1946

- szeregowy STAROSIELSKIJ Aleksandr Jefimowicz ur. 1926 Rosja, obwód twerski, rejon wyszniewołocki, miasto Wysznij Wołoczok. Miejsce służby: 153 ap 98 sd
Data i miejsce poboru: 05.04.1944 Kijewski RWK - Moskwa. Zginął 12.06.1945 prawdopodobnie zabity przez Werwolf w Starym Waliszowie gm. Bystrzyca Kłodzka.

- starszy sierżant BOŁTRUK Stiepan Fiodorowicz ur. 1916 Ukraina, obwód kijowski, rejon borodiański. Telefonista 238 sp 186 sd. Powołany 04.11.1943 Borodiański RWK. Zginął 14.09.1945

- szeregowy ŁYŁOW Wasilij Fiodorowicz ur. 1919, strzelec 238 sp 186 sd, zmarł z powodu zaniku mięśnia sercowego i zapalenie okostnej w 167 msb w Ząbkowicach Śląskich w dniu 29.01.1946

- SITNIKOWA Ludmiła Iwanowna ur. 19.01.1939 zm. 08.04.1946

- podporucznik BIEZMOZGIJ Michaił Miefodiewicz ur. 1918 Ukraina, obwód kijowski, rejon piotrowski, wieś Mlijew/Mlijewo. Powołany 12.1939, zwolniony ze służby jesienią 1943, powołany po raz drugi 19.03.1945. Miejsce poboru: Piotrowski RWK - Kijów. Dowódca plutonu saperskiego 238 sp 186 sd. Zginął dnia 19.10.1945 w Ząbkowicach z powodu wypadku z materiałami wybuchowymi.

- CZERNYSZEW Iwan Grigorjewicz zginął 04.12.1945 w Kamieńcu Ząbkowickim

- BAKALIUK Iwan Jefifielewicz ur. 07.03.1924, zginął 03.08.1945 w Kamieńcu Ząbkowickim

- Starszy porucznik AWDIEJEW Aleksiej Fotiejewicz ur. 10.03.1914 Rosja, obwód permski, rejon permsko-iliński, wieś Mitino. Starszy felczer weterynarii 167 azsp. Powołany 25.09.1934 i ponownie 24.08.1941, Permsko-Iliński RWK. Zmarł w Kamieńcu z powodu otrucia metanolem 16.05.1945

- Starszyna BOLSZAKOW Giennadij Aleksiejewicz ur. 1907. Instruktor sanitarny 167 azsp. Zmarł w Kamieńcu z powodu otrucia metanolem 16.05.1945

- Szeregowy SAWCZENKO Jefim Ignatiewicz ur. 1900. Strzelec 167 azsp. Zmarł w Kamieńcu z powodu otrucia metanolem 16.05.1945

- szeregowy PAWŁOWSKI Albin syn Franciszka (Albin Francowicz) sanitariusz 1076 sp 314 sd. Ur. 1923 Ukraina, obwód Kamieniec Podolski, wieś Martynówka. Powołany 07.02.1945 w polowym punkcie poboru 167 azsp z robót w okolicach Kędzierzyna-Koźla. Zginął 08.05.1945 w Budzowie

- szeregowy KOROTIUK Mina Dmitrijewicz ur. 1924 Ukraina, obwód kirowogradzki, rejon podwysocki wieś Pieriegonowka. celowniczy karabinu maszynowego 2 kompanii karabinów maszynowych 1076 sp 314 sd. Powołany 02.1945 Częstochowa. Zginął 08.05.1945 w Budzowie

- szeregowy TUŁOMURATOW Sakbaj ur. 1922 Kazachstan, obwód południowokazachstański, rejon gieorgijewski wieś Frunze. Strzelec 1076 sp 314 sd. Powołany 29.05.1942 Gieorgijewski RWK. Zginął 08.05.1945 w Budzowie

- szeregowy ORŁOW Fiodor Wasiljewicz ur. 1922 Rosja, obwód leningradzki, rejon łyczkowski, wieś Torginowka. Strzelec lub kucharz kompanii medycznej 1076 sp 314 sd. Powołany 16.07.1945 Łyczkowski RWK. Zginął 08.05.1945 w Budzowie

- szeregowy NIKONCZUK Anatolij Jakowlewicz ur. 1907 Polska (dzisiaj Ukraina) województwo wołyńskie, Kołki. Strzelec 1076 sp 314 sd, powołany 01.07.1944 Kołkowski RWK. Zginął 08.05.1945 w Budzowie.

- szeregowy WITIUK Grigorij Denisowicz ur. 1898 Polska (dzisiaj Ukraina) województwo lwowskie, Uwiń. Strzelec 1076 sp 314 sd, powołany w 1944. Zginął 08.05.1945 w Budzowie

- ALIEKCZA Iwan Andriejewicz ur. 16.04.1921, zginął w 1945 w Kamieńcu Ząbkowickim lub okolicach.

- LIMSZI Nikołaj ur. 1920, jeniec wojenny, zginął w Bilej Vodzie 12 lub 13.02.1945.

- szeregowy PARASKIWA Aleksiej Jakimowicz ur. 10.05.1906 Ukraina, obwód Odessa, wieś Roksołany, strzelec 66 sp 61 sd. Powołany 06.1941 Owidipolski RWK. Wzięty do niewoli niemieckiej 25.07.1941 w miejscowości Borysowo. Jeniec wojenny Stalagu XVII A Kaisersteinbruch (Austria), numer obozowy 125916. Pracował w Arbeitskommando we wsi Weißwasser (obecnie Bila Voda w Czechach). Zabity strzałem w głowę 13.02.1945 o godzinie 20:00 w Bilej Vodzie.

- szeregowy KOSTYNIUK Iwan Michajłowicz ur. 1915 Ukraina, obwód kirowogradzki, obwód Kamieniec Podolski, rejon Staro-Uszicki, wieś Kozadawiency. Strzelec 1076 sp 314 sd powołany 04.1945 w polowym punkcie poboru 167 azsp z robót w okolicach Nysy. Zginął 08.05.1945 w Stoszowicach/Budzowie

- porucznik POŁKOWNIKOW Wasilij Jefimowicz ur. 21.02.1913 Rosja, obwód nowosybirski, rejon togucziński, Kourak. Dowódca plutonu pieszego zwiadu 1076 sp 314 sd powołany w 1941 - Kirowski RWK - Krasnojarsk. Zginął 08.05.1945 w Stoszowicach.

- szeregowy MIEMRIK Stanisław Michajłowicz ur. 1925 Polska (dzisiaj Ukraina) województwo lwowskie, powiat drohobycki, Borysław. Strzelec 1076 sp 314 sd, powołany 1944 Borysławski RWK. Zginął 09.05.1945 w Stoszowicach.

- plutonowy PIOTROWSKIJ Maksim Piotrowicz ur. 1918 Rosja, obwód briański, rejon poczepski, wieś Miłaszowo. Dowódca drużyny 4 strzeleckiej kompanii 1076 sp 314 sd. Powołany 26.01.1945 Gliwice. Zginął 09.05.1945 w Stoszowicach.

- plutonowy BABOWAŁ Aleksiej Klimowicz ur. 1906 Polska (obecnie Ukraina) województwo wołyńskie, powiat Krzemieniec, wieś Łopuszno. Celowniczy karabinu maszynowego 1 kompanii karabinów maszynowych 1076 sp 314 sd. Powołany 22.03.1944 Łanowiecki RWK. Zginął 09.05.1945 w Stoszowicach.

- szeregowy HAŻANOW Gunbaj ur. 1926 zginął 01.12.1945

- szeregowy RAKOWICZ R.D. ur. 1926 zginął 01.12.1945

- szeregowy RYSIN Borys Grigorjewicz zginął 17.05.1945

- starszy porucznik ARCHIPOW Michaił Fiodorowicz ur. 1922 Rosja, obwód kemerowski, rejon kisielewski, Jełowka. Zastępca dowódcy 3 batalionu 1078 sp 314 sd. Zmarł 08.05.1945

- plutonowy SMIEŁOW Wasilij Pawłowicz ur. 1919 Rosja, obwód leningradzki, rejon załuczski, Diegtiari. Dowódca drużyny 96 osb 92 sd. Powołany 01.12.1941 Załuczski RWK. Zmarł z ran 08.05.1945 Ziębice

- szeregowy MOCZAŁOW Wasilij Nikołajewicz ur. 1926 Rosja, obwód gorkowski, rejon wadski, Krutoj Majdan. Amunicyjny działa 188 iptap 53 iptabr. Powołany 14.03.1944 Wadski RWK. Zmarł od ran - postrzał lewego pośladka ze zniszczeniem miednicy w HPPG 745 w Ziębicach 16.05.1945

- szeregowy JERMOLIN Fiodor Nikołajewicz ur. 1916 Rosja, obwód archangielski, rejon primorski, wieś Skroczliewskaja. Dowódca czołgu 27 otp. Powołany w 1941 Mołotowski RWK. Zginął 06.05.1945 w Bożnowicach

- gw. szeregowy SEMCZUK Michaił Jurjewicz ur. 1915 Polska (dzisiaj Ukraina) województwo stanisławowskie, powiat rożniatowski, Swaryczów. Powołany w 1944 Rożniatowski RWK. Strzelec 36 gw. sp 14 gw. sd. Zginął 17.04.1945 w Kowalowie koło Wiązowa, powiat strzeliński.

- szeregowy MIELNICZUK Fiodor Łukicz ur. 1923 Polska, województwo lubelskie, powiat chełmski, gmina Sawin, Czułczyce. Strzelec - snajper 335 sp 58 sd. Powołany w 1944 Chełm. Zginął w Ślubowie koło Góry 29.01.1945

- szeregowy KOBIELIEW Iwan Wasiljewicz ur. 1919 Rosja, obwód permski, rejon ordinski, Gołuchino. Kierowca - traktorzysta 906 obs 46 sk. Powołany 20.02.1943 Ordinski RWK. Zmarł od ran z wypadku samochodowego 19.08.1945 w Ziębicach

- sierżant SZATROW Aleksandr Aleksiejewicz ur. 1914 Rosja, obwód czelabiński, Jetkul. Kierowca 906 obs 46 sk. Powołany 12.09.1941 Czelabiński OWK. Zginął w wypadku samochodowym 19.08.1945 w Ziębicach

- szeregowy WASILJEW A.W. ur. 1925 zm. 1945

- szeregowy WOROBIEW P.I. ur. 1920 zm. 1945

- kapral KATKOW Aleksiej Michajłowicz ur. 1907 Rosja, obwód tulski, rejon iwanowski, wieś Tuelino. Zwiadowca 370 oiptdn 286 sd. Powołany 03.07.1941 Iwanowski RWK. Zginął 21.03.1945, pierwotnie pochowany w polach przy lesie, 2 km na południowy-wschód od Starczówka.

- sierżant MAMEDOW Orudż Ałowicz ur. 1923 Azerbejdżan, Baku. Dowódca drużyny automatczyków kompanii automatczyków 181 sp 291 sd. Powołany 15.03.1942 Szamchorski (Semkir) RWK. Zginął 08.05.1945 w Targowicy

- szeregowy LIELIEWSKIJ Michaił Michajłowicz ur. 1900 Polska (dzisiejsza Ukraina) województwo lwowskie, powiat Bóbrka, wieś Wołowe. Strzelec 166 sp 98 sd. Powołany w polowym punkcie poboru 167 azsp. Zmarł od ran w 50 msb dnia 09.05.1945 w Płonicy

- szeregowy ŁAPTIEW Maksim Akimowicz ur. 1906 Rosja, kraj Stawropolski, Diwnoje. Strzelec 166 sp 98 sd. Powołany w 1941 Zielienczukski RWK. Zginął 07.05.1945 Szklary gmina Kamiennik

- szeregowy MANUIŁOW Leonid Filippowicz zginął latem 1945

- kapitan WIEKSZIN Jewgienij Wasiljewicz ur. 1912 Rosja, Wiaźma. Lekarz wojskowy 3 rangi, dowódca kompanii medycznej 238 sp 186 sd. Powołany 11.07.1941 GWK miasta Wiaźma. Zmarł z powodu sepsy w 167 msb w Ząbkowicach 03.05.1946.

- plutonowy MIRONOW Paweł Iwanowicz ur. 1917 Rosja,okolice Syzrania. Kierowca 218 sp 80 sd. Powołany 23.06.1941 Syzrański RWK. Zmarł z powodu ran - prawdopodobnie wypadek samochodowy - w 167 msb w Ząbkowicach 29.11.1945

- gw. szeregowy KONOWAŁOW Gieorgij Kuźmicz ur. 1916 Rosja, obwód saratowski, rejon jerszowski. Kierowca 77 gw. minp. Powołany Ust-Łabiński RWK zginął 01.01.1946

- szeregowy GALO Iosif Grigorjewicz ur. 1919 Polska (dz. Ukraina) województwo lwowskie, powiat starosamborski, Chyrów. Służący w jednostce wojskowej w Ząbkowicach - poczta polowa 96427. Powołany z robót przymusowych w Niemczech. Zginął po 03.02.1946 w Ząbkowicach

- PIOTROWA Wiera Michajłowna ur. 1947 zm. 08.1947

- kapral SAMOCHWAŁOW Walentin Nikołajewicz ur. 1923 Rosja, obwód wołogodzki, rejon siamżieński, Trubakowo. Telefonista 244 obs 186 sd. Powołany 03.1942 Siamżieński RWK. Zmarł 08.11.1946 w Ząbkowicach

- szeregowy SUŁTANOW Michaił ur. najpewniej 1926 lub 1927. Kursant specjalizacji wojskowej oddzielnego uczebnego batalionu. Zmarł z powodu ciężkiego prawostronnego zapalenia płuc i opłucnej w 167 msb w Ząbkowicach 08.01.1946

- szeregowy JEGOROW D.K. 1031 ap 100 sd. Zmarł z powodu sepsy w 167 msb w Ząbkowicach 14.05.1946

- sierżant LICHODIED Filipp Fiodotowicz ur. 1922 Rosja, kraj Krasnodarski, rejon kryłowski. Automatczyk kompanii automatczyków 40 gw. sd. Powołany 23.07.1941 Kryłowski RWK. Zginął 08.1945

- starszy sierżant PROCHOROW Michaił Fiodorowicz ur. 1919 Rosja, obwód jarosławski, rejon niekrasowski, Jurjewskoje. Zastępca dowódcy plutonu 1031 ap 100 sd. Powołany 20.09.1939 Niekraskowski RWK. Zginął 10.10.1945

- porucznik KOROL Wasilij Afanasiewicz ur. 14.01.1913 Ukraina, obwód odeski, Pierwomajsk. Inżynier pułkowy 238 sp 186 sd. Powołany 28.04.1935 Pierwomajski RWK zmarł z ran, które odniósł 19.10.1945 w wyniku wypadku z materiałami wybuchowymi, 20.10.1945 Ząbkowice.

- szeregowy KAPYSZEW Grigorij Filippowicz ur. 1909 Białoruś, saper 238 sp 186 sd. zginął 10.1945.

- porucznik GORBUNOW Nikołaj Ilicz ur. 1915 Rosja, obwód kostromski, rejon mieżiewski, wieś Suchowskaja. Dowódca plutonu 407 sp 108 sd. Powołany 25.08.1941 Mieżiewski RWK. Zmarł od ran 24.07.1945 Ząbkowice

- szeregowy MUHAMEDOW Fajzian ur. 1910 Rosja, obwód uljanowski, rejon starokułatkiński, Nowozimnica. Powołany w obwodzie tulskim, Diediłowski RWK. Strzelec 1076 sp 314 sd, zmarł od ran 09.05.1945 w 243 msb w Ząbkowicach

- szeregowy MATIS zginął latem 1945

- szeregowy TRIESCOW zginął w 1945

- szeregowy MIKSZAS Roman Iwanowicz ur. w mieście Szwale na Litwie. Strzelec 1199 sp 354 sd. Powołany GWK miasta Szawle. Zmarł od ran od wypadku, w 167 msb w Ząbkowicach - 18.08.1945

- starszy sierżant BIELIARKIN Filipp Maksimowicz ur. 1925 Rosja, Mordwińska ASRR, Kozłowka. Zwiadowca 227 oiptdn 186 sd. Powołany w 1943, Kozłowski RWK. Zginął latem 1945

- szeregowy TRIETIAK Władimir Dmitrijewicz ur. 1920 Polska (dz. Ukraina) okolice Krzemieńca. Celowniczy karabinu maszynowego 2 kompanii karabinów maszynowych 1076 sp 314 sd, powołany 05.04.1944 Krzemieniecki RWK. Zginął latem 1945.

- kapral JERMIŁOW Dmitrij Aleksandrowicz ur. 1918 Rosja, obwód wołogodzki rejon wołogodzki, wieś Tokariewo. Telefonista 244 obs 186 sd. Powołany 29.06.1941 GWK miasta Wołogda. Zmarł z powodu żółtaczki w 167 msb w Ząbkowicach dnia 04.10.1945.

- szeregowy ŁABIK Władimir Piotrowicz ur. 1925 Mołdawia, obwód bielecki, rejon Singerei, wieś Apikai. Automatczyk kompanii automatczyków 238 sp 186 sd. Powołany 10.11.1944 Singerejski RWK. Zmarł dnia 26.08.1945 z powodu ran zadanych 17.04.1945 podczas walk w okolicach Szczecina i forsowaniu Odry - w 167 msb w Ząbkowicach

- szeregowy MITIENIEW Władimir Jewgienijewicz ur. 1923 Rosja, obwód wołogodzki, rejon kiczmieńsko-gorodecki, wieś Kuźminskaja. Strzelec 4 strzeleckiej kompanii 181 sp 291 sd. Powołany Kiczmieńsko-Gorodecki RWK 28.02.1941. Zginął 08.1945.

- gw. starszy sierżant GOLIEW Nikołaj Asafowicz ur. 1907 obwód włodzimierski, rejon jurjew-polski, Gorki. Kierowca wyrzutni "Katiusza" 1 dywizjonu 77 gw. minp. Powołany 11.09.1941 w obwodzie iwanowskim - Seliwanowski RWK. Zmarł od ran 16.10.1945

- szeregowy (starszy sierżant?) MOTIASZ (Aleksandr Antonowicz ur.1926?) zginął 12.1945

- kapral MICHAJŁOWSKIJ Arsienij Michajłowicz ur. 1899 Rosja, obwód twerski, rejon firowski, wieś Tieliakowo. 77 oiptdn 92 sd. Powołany 05.05.1942 w obwodzie leningradzkim - Smolniński RWK. 02.08.1945

- szeregowy UDODIK Siergiej Andriejewicz ur. 1920 Polska (dz. Ukraina) województwo wołyńskie, powiat kostopolski, gm. Bereźne, wieś Tyszyca. Woźnica plutonu sanitarnego 504 sp 107 sd, powołany w 1944 - Bereźnieński RWK. Zmarł z powodu ciężkich ran w 167 msb w Ząbkowicach dnia 19.08.1945

- szeregowy EJSTIERS Ernst Mitgelsowicz, strzelec 1198 sp 359 sd, zmarł z powodu krwotoku wewnętrznego w wyniku wypadku, 167 msb w Ząbkowicach dnia 08.08.1945

- starszyna SATIUKOW Nikołaj Rodionowicz ur. 1909 Rosja, obwód kirowski, rejon bielski, wieś Satiuki. starszyna plutonu zaopatrzenia, najpewniej 238 sp 186 sd. Powołany 20.08.1941 Bielski RWK. Zginął 08.1945

- szeregowy SZAPTIS Alfons Iosifowicz ur. 1923 Litwa, obwód Szwale, wieś Wanguwo. strzelec 1199 sp 354 sd. Powołany w polowym punkcie poboru 218 azsp 07.03.1945 z robót przymusowych na Pomorzu. Zmarł od ran z wypadku 09.08.1945 w 167 msb w Ząbkowicach.

- szeregowy MOCZIKIDZE Dawid Tarasowicz ur. w Gruzji. 290 sp 186 sd. Zmarł z powodu długiej choroby 20.12.1945 w 167 msb w Ząbkowicach.

- szeregowy JEGORUSZKIN zginął 07.1945.

- szeregowy PANIUCHIN Wiktor Iwanowicz, ur. 1923, zginął najpewniej 08.11.1946

- starszyna OLIENICZ Miefodij Iwanowicz ur. 1911 Ukraina, obwód połtawski, rejon mirogorodzki, Zubowka. Starszyna kompanii 238 sp 186 sd. Powołany 24.06.1941 Mirogorodzki RWK. Zginął 09.1946

- major WALIULLIN Galliam Girfanowicz ur. 1907 Rosja, Tatarska ASRR, rejon dubjazski, Dubjazy. Pułkowy sekretarz partyjny 637 minp 186 sd. Powołany w 1929 i ponownie w 1940 w Kazachstanie - Staliński RWK miasta Ałma-Ata. Zginął 13.11.1946 w Ząbkowicach Śląskich.

- POPOW Paweł, zginął 12.01.1946.

- szeregowy SZEWGOTA Leonid Iwanownicz ur. 1917 Ukraina, obwód charkowski. Strzelec 290 sp 186 sd. Zginął 05.1948.
Ostatnio zmieniony niedziela 03 gru 2023, 00:56 przez Janekc01, łącznie zmieniany 1 raz.

Posty: 24
Rejestracja: czwartek 19 paź 2023, 20:37

Re: Ząbkowice Śląskie - cmentarz żołnierzy Armii Czerwonej

Postautor: Janekc01 » poniedziałek 13 lis 2023, 11:54

Mam ogrom nowych informacji na temat cmentarza i jego historii. Są one potwierdzone dokumentami, np. oryginalnymi protokołami ekshumacji.

Cmentarz powstał w lipcu 1945. Zaczęto tu chować żołnierzy, który zginęli i zmarli w Ząbkowicach i okolicach PO WOJNIE. Cmentarz znajdował się pod zarządem ząbkowickiego garnizonu Armii Czerwonej. Armia Czerwona, w czasie zarządzania cmentarzem przeprowadziła na ten cmentarz 4 ekshumacje:
- wiosna/lato 1946 - 10 osób z sadu koło kościoła ewangelickiego na ul. Krzywej w Ząbkowicach
- jesień 1946 - 1 osoba z terenu majątku rolnego w Dzbanowie
- jesień 1946 - 1 osoba z Sieroszowa
- jesień 1946 - 1 osoba z Targowicy

W dniu 01.01.1947 cmentarz został oficjalnie przekazany w całości na własność Urzędowi Miasta i Gminy w Ząbkowicach. W momencie przejęcia cmentarza znajdowały się tu 44 pojedyncze groby, z czego:
- 36 miało nagrobki w formie obmurówek betonowych z płytami marmurowymi
- 4 miały nagrobki w formie drewnianych piramid
- 4 nie posiadały nagrobków tylko ziemny kopiec

Po przejęciu cmentarza przez UMiG dokonano jeszcze 3 pochówków:
- sierpień 1947 - urodzona w tym samym roku córka radzieckiego oficera Wiera Piotrową
- 2 żołnierzy radzieckich, którzy zginęli w 1947 lub 1948

W dniach 3-8 kwietnia 1948 odbyła się ekshumacja 26 osób pochowanych na terenie powiatu ząbkowickiego na ten cmentarz. Wśród nich było:
12 osób z Kamieńca Ząbkowickiego
8 osób z Budzowa
3 osoby ze Stoszowic
2 osoby ze Złotego Stoku
1 osoba ze Żdanowa

Po tych ekshumacjach cmentarz dostał płot, nowe nagrobki i nowe - niekompletne tablice imienne z masą błędów.
Uroczyste otwarcie cmentarza miało miejsce 1 maja 1949.

W dniu 10 listopada 1952 odbyła się kolejna ekshumacja, podczas której na cmentarz ekshumowano kolejne 18 osób, w tym:
15 z Ziębic
1 z Lasek
1 z Topoli
1 z Płonicy
Ostatnio zmieniony poniedziałek 13 lis 2023, 12:06 przez Janekc01, łącznie zmieniany 1 raz.


phpbb 3.1 styles demo

Wróć do „Województwo dolnośląskie”

Kto jest online

Użytkownicy przeglądający to forum: Obecnie na forum nie ma żadnego zarejestrowanego użytkownika i 1 gość