Dąbrowa Górnicza - pierwotna lokalizacja Kuźniczki Nowej

Dział ten poświęcony jest opisom całych miejscowości, także tym opuszczonym i już nieistniejącym
Generał Admin
Posty: 2067
Rejestracja: sobota 07 lut 2015, 23:46
Lokalizacja: Zagłębie Dąbrowskie/Hessen

Dąbrowa Górnicza - pierwotna lokalizacja Kuźniczki Nowej

Postautor: kusmanek » piątek 01 paź 2021, 21:23

Ponad 11 lat temu swój pierwszy wpis, jeszcze na forum Eksloratorzy, poświęciłem reliktom pierwotnej lokalizacji wsi Kuźniczka Nowa, wówczas myśląc, że to był folwark.
Nie wiem jak to się stało, że przy zakładaniu tego forum nie skopiowałem tego wpisu. Cóż, nadrabiam zaległości dzisiaj.

W widłach rzek Białej i Białej Przemszy znajdował się niegdyś majątek rodu Dobieckich. O dawnej świetności tego miejsca przypominają obecnie dwie wiekowe lipy, stanowiące również pomnik przyrody:
60be773cc5ff5cb0gen.jpg
Lipy
60be773cc5ff5cb0gen.jpg (171.99 KiB) Przejrzano 5394 razy

Nieopodal tego miejsca stoi stara kapliczka:
0b10c921612d0e32gen.jpg
Kapliczka
0b10c921612d0e32gen.jpg (139.61 KiB) Przejrzano 5394 razy

Grubość jej murów wskazuje na wiekowe pochodzenie. I to w zasadzie wszystko co możemy wyczytać w Internecie na ten temat. Dopiero spojrzenie na starą mapę daje Nam wyobrażenie jak to miejsce wyglądało przed wojną:
e5769fb5c6c763d8gen.jpg
Mapa WIG
e5769fb5c6c763d8gen.jpg (127.05 KiB) Przejrzano 5394 razy

Porównując ten widok ze współczesną mapą nasuwa się pytanie gdzie podziały się te wszystkie budynki i czy pozostało po nich coś więcej?
dff4d4515e88ef91gen.jpg
Mapa topograficzna
dff4d4515e88ef91gen.jpg (85.86 KiB) Przejrzano 5394 razy

Znak topograficzny oznaczający ruiny nie dawał mi spokoju i musiałem wybrać się w teren. W miejscu wskazanym przez mapę znalazłem resztki fundamentów, co skłoniło mnie do przebadania wszystkich okolicznych krzaków. I tak natrafiłem na pozostałości piwniczki:
65443bc988e80585gen.jpg
Piwniczka 1
65443bc988e80585gen.jpg (184.92 KiB) Przejrzano 5394 razy

Niestety śmieci utrudniają wejście do środka, po obejściu obiektu dookoła znalazłem więc alternatywę:
bae252d119d87cfcgen (1).jpg
Piwniczka 2
bae252d119d87cfcgen (1).jpg (176.6 KiB) Przejrzano 5394 razy

Piwniczka jest niewielka, do połowy niestety zasypana śmieciami:
5d1318dfe989fe8dgen (1).jpg
Piwniczka 3
5d1318dfe989fe8dgen (1).jpg (130.95 KiB) Przejrzano 5394 razy

Składa się z dwóch pomieszczeń, na pierwszym planie ostatniego zdjęcia widać ściankę działową.
Porównując ortofotomapę z Zumi z mapą WIG zauważyć możemy obrys dawnego folwarku:
529f8c90e476ae08gen (1).jpg
Zoomi
529f8c90e476ae08gen (1).jpg (106.55 KiB) Przejrzano 5394 razy

Poniżej link do oryginalnego wątku na forum Eksloratorzy, załączam ze względu na ciekawą dyskusję na ten temat:
https://eksploratorzy.com.pl/viewtopic.php?t=11628

Dziś miejsce to nieco się zmieniło - kapliczka zyskała dach, choć nie taki jak pierwotnie - jeszcze w latach '60 XX wieku nakryta była kopułą, przywodzącą na myśl cerkwie.
Born to make history

Posty: 28187
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Sosnowiec -> Frankenstein

Re: Dąbrowa Górnicza - pierwotna lokalizacja Kuźniczki Nowej

Postautor: Karolina Kot » piątek 01 paź 2021, 22:31

Zdjęcia przedstawiające wspomnianą wyżej kapliczkę, wykonane jesienią 2012 roku.
Ależ ten czas leci...
Załączniki
Kapliczka - rok 2012 (1).jpg
Kapliczka - rok 2012 (1).jpg (166.77 KiB) Przejrzano 5391 razy
Kapliczka - rok 2012 (6).jpg
Kapliczka - rok 2012 (6).jpg (130.49 KiB) Przejrzano 5391 razy
Kapliczka - rok 2012 (4).jpg
Kapliczka - rok 2012 (4).jpg (95.58 KiB) Przejrzano 5391 razy
Kapliczka - rok 2012 (3).jpg
Kapliczka - rok 2012 (3).jpg (99.37 KiB) Przejrzano 5391 razy
Kapliczka - rok 2012 (2).jpg
Kapliczka - rok 2012 (2).jpg (94.62 KiB) Przejrzano 5391 razy
Kapliczka - rok 2012 (5).jpg
Kapliczka - rok 2012 (5).jpg (130.81 KiB) Przejrzano 5391 razy
"Wiele zabytków przeszłości, co jeszcze wczoraj istniały, jutro zniknie bezpowrotnie. (...) Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać..."

Generał Admin
Posty: 2067
Rejestracja: sobota 07 lut 2015, 23:46
Lokalizacja: Zagłębie Dąbrowskie/Hessen

Re: Dąbrowa Górnicza - pierwotna lokalizacja Kuźniczki Nowej

Postautor: kusmanek » sobota 02 paź 2021, 00:08

Prawda?
Do odgrzania tego tematu zmotywował mnie artykuł w najnowszym Przeglądzie Dąbrowskim:
"Lipy Dobieckie" i zapomniana wieś Kuźniczka

https://www.dabrowa-gornicza.pl/wp-cont ... en2021.pdf
Autorzy zamieścili w nim bardzo ciekawą mapę z AGAD, pochodzącą z 1811 roku. Z jej lektury wynika, iż poza zabudowaniami dworu było tam kilka innych domostw, które stanowiły pierwotną wieś Kuźniczka Nowa. W miejscu dzisiejszej lokalizacji wsi znajdował się folwark Góry.
Ta samą sytuację obrazuje mapa Galicji Wschodniej z lat 1801-1804:
kuzniczka nw.jpg
kuzniczka nw.jpg (98.59 KiB) Przejrzano 5384 razy

Źródło: http://mapire.eu/de/map/firstsurvey/?la ... .775029841
Born to make history

Generał Admin
Posty: 2067
Rejestracja: sobota 07 lut 2015, 23:46
Lokalizacja: Zagłębie Dąbrowskie/Hessen

Re: Dąbrowa Górnicza - pierwotna lokalizacja Kuźniczki Nowej

Postautor: kusmanek » sobota 02 paź 2021, 23:06

Gdy ponad 11 i pół roku temu pisałem post na temat reliktów dworu w Kuźniczce Nowej, nie udało mi się uzyskać zbyt wielu informacji. Dzisiaj dostęp do wiedzy jest dużo łatwiejszy - dzięki temu wiemy już, że w widłach Białej Przemszy i Białej znajdował się nie tylko dwór, ale była to także pierwotna lokalizacja wsi Kuźniczka Nowa.
W 1791 roku właścicielką wsi była Anna Wydygerowa, dwór zamieszkiwał jednak dyspozytor, Maciej Stypiński z rodziną. Oprócz dworu znajdowała się tam karczma, prowadzona przez Franciszka Daneckiego, a także siedem innych domostw. Łączna liczba mieszkańców Kuźniczki Nowej wynosiła 64 osoby, w tym 33 mężczyzn i 31 kobiet. W spisie nie wspomniano o funkcjonowaniu w roku 1791 kuźnicy, mogła ona wtedy już nie działać (jest zaznaczona na mapie de Pertheesa z 1787 roku).

20211002_225804.jpg
20211002_225804.jpg (210.48 KiB) Przejrzano 5365 razy

20211002_214207.jpg
20211002_214207.jpg (262.41 KiB) Przejrzano 5365 razy

20211002_213900.jpg
20211002_213900.jpg (257.49 KiB) Przejrzano 5365 razy

Screenshot_20211002-230514_Gallery.jpg
Screenshot_20211002-230514_Gallery.jpg (234.5 KiB) Przejrzano 5365 razy

Źródło: Archiwum Narodowe w Krakowie, sygn. 29/30/0/3/43
https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/en/ ... ki=3406535
Born to make history

Generał Admin
Posty: 2067
Rejestracja: sobota 07 lut 2015, 23:46
Lokalizacja: Zagłębie Dąbrowskie/Hessen

Re: Dąbrowa Górnicza - pierwotna lokalizacja Kuźniczki Nowej

Postautor: kusmanek » poniedziałek 28 lut 2022, 11:14

W zasobach AGAD znajdują się dwie interesujące mapy Kuźniczki Nowej.
Pierwsza, z roku 1811:
Plan wsi Kuźniczka Nowa (AGAD, zespół 410 - Zbiór Kartograficzny, sygn. 337-17).
kuzniczka_1811.jpeg
kuzniczka_1811.jpeg (185.9 KiB) Przejrzano 4703 razy

Druga z 1850 roku, będąca fragmentem Planu ekonomii Łosień (AGAD, zespół 410 - Zbiór Kartograficzny, sygn. 200-17).
kuzniczka_1850.jpeg
kuzniczka_1850.jpeg (212.26 KiB) Przejrzano 4703 razy


Pozwoliłem sobie nanieść dawny układ wsi na współczesny podkład:

kuzniczka_ortofoto.jpeg
kuzniczka_ortofoto.jpeg (266.26 KiB) Przejrzano 4703 razy

kuzniczka_lidar.jpeg
kuzniczka_lidar.jpeg (212.63 KiB) Przejrzano 4703 razy
Born to make history

Generał Admin
Posty: 2067
Rejestracja: sobota 07 lut 2015, 23:46
Lokalizacja: Zagłębie Dąbrowskie/Hessen

Re: Dąbrowa Górnicza - pierwotna lokalizacja Kuźniczki Nowej

Postautor: kusmanek » czwartek 16 lut 2023, 10:19

W zasobach NID udostępnionych w portalu zabytek.pl można znaleźć kartę dokumentacji zabytku, do której dołączono archiwalne zdjęcia ukazanej powyżej kapliczki z 1964 roku. Uwagę zwraca niezwykła konstrukcja dachu.

20230210_124127.jpg
20230210_124127.jpg (47.44 KiB) Przejrzano 3051 razy

20230210_124059.jpg
20230210_124059.jpg (80.26 KiB) Przejrzano 3051 razy


Źródło:
https://zabytek.pl/pl/obiekty/kaplica-8 ... N.360543/2
Born to make history

Posty: 7
Rejestracja: czwartek 21 paź 2021, 14:56

Re: Dąbrowa Górnicza - pierwotna lokalizacja Kuźniczki Nowej

Postautor: szafex » środa 03 kwie 2024, 12:20

A posiada ktoś jakieś stare zdjęcia tego majątku ?


phpbb 3.1 styles demo

Wróć do „Ciekawe miejscowości i ich historia”

Kto jest online

Użytkownicy przeglądający to forum: Obecnie na forum nie ma żadnego zarejestrowanego użytkownika i 2 gości