Strona 1 z 1

Będzin - Grodziec, Pomnik Nieznanego Żołnierza

: sobota 11 lis 2017, 14:26
autor: cezar borgia
Zapraszam do lektury krótkiego artykułu dotyczącego tego miejsca pamięci.

:arrow: http://klubzaglebiowski.pl/?p=2946

Pomimo znaczących luk w materiale źródłowym postanowiłem jednak zebrać najważniejsze fakty dotyczące tego miejsca. Tym bardziej jest to istotne, ponieważ w najbliższych latach będziemy obchodzić ważne rocznice, związane z odzyskaniem, a następnie obroną niepodległości Rzeczypospolitej.

Pomnik zbudowano w 1925 r., w pobliżu wiaduktu, przy ówczesnej ul. Kościuszki. Jego fundatorzy pozostają nieznani. Najprawdopodobniej były to wpływowe osoby związane z miejscowym przemysłem. Wskazuje na to chociażby fakt, iż pomnik stanął na terenie należącym do lokalnej cementowni. Na początku sierpnia dokonano jego poświęcenia. Podczas uroczystości przemówienie wygłosił redaktor gazety „Iskra” – Tadeusz Opioła. Niestety nie wiadomo czy zostały tam wówczas złożone prochy poległych żołnierzy bądź ziemia z pól bitew.

Nie obyło się bez kontrowersji. Pomysł wzniesienia pomnika wywołał wśród grodzieckiej społeczności ożywioną dyskusję, która przerodziła się w polityczną awanturę. De facto była to kolejna odsłona lokalnej wojny o władzę w Grodźcu między tutejszymi przedstawicielami przemysłu a socjalistami. Oto fragment artykułu opublikowanego w sierpniu 1925 r., na łamach organu prasowego Polskiej Partii Socjalistycznej – „Głosu Zagłębia”: „Grupka tzw. inteligencji krząta się tu u nas w Grodźcu nad ufundowaniem płyty dla „nieznanego żołnierza”. Od miesiąca czasu trwa już zatarg pomiędzy włościanami a komitetem co do miejsca umieszczenia płyty (…). W dniu 30 lipca r. b., po zebraniu które w tej sprawie odbyło się w klubie Grodz. Tow. ciekawi mieli sposobność około godz. 11 wiecz. usłyszeć dalszy ciąg dyskusji na ulicy, a mianowicie: „co z wami, chamami, można zrobić. Macie szczęście, że na zebraniu był obecny p. Rażniewski, bo inaczej dostalibyście po pysku””.

Obecność przy grodzieckim pomniku była jednym z elementów ważnych uroczystości państwowych m.in. z okazji imienin marszałka Józefa Piłsudskiego, świąt: 3 maja oraz 11 listopada. Pomnik istniał kilkanaście lat. Został zniszczony podczas drugiej wojny światowej.

Nowy pomnik znajduje się przy obecnej ul. Barlickiego, w pobliżu miejsca gdzie stał jego przedwojenny poprzednik. Powstał dzięki Towarzystwu Przyjaciół Grodźca. Został odsłonięty w roku 1997. Zaprojektował go dr inż. arch. R. Malina. Znajduje się na nim tablica, która pochodzi z przedwojennego miejsca pamięci. W momencie rozpoczęcie wojny została ukryta w szkole podstawowej nr 3 i odnaleziona dopiero podczas remontu placówki, w 1994 r. Nie wiadomo co stało się z drugą tablicą, która także znajdowała się na pierwszym pomniku. Co ciekawe, umieszczoną ją dopiero jakiś czas po jego zbudowaniu. Widniały na niej nazwiska kilku żołnierzy poległych podczas wojny polsko – bolszewickiej. Niewykluczone, że zaginiona tablica nadal znajduje się na terenie Grodźca.

Re: Będzin - Grodziec, Pomnik Nieznanego Żołnierza

: niedziela 12 lis 2017, 19:48
autor: szkieletek
A tu moje zdjęcia pomnika, wykonane w roku 2011 oraz 2016.
Lokalizacja