Zakopane – dom Kacki Matejowej

Posty: 1671
Rejestracja: czwartek 12 lut 2015, 22:58

Zakopane – dom Kacki Matejowej

Postautor: Franek D. » piątek 15 sty 2016, 20:47

Spacerując Drogą pod Reglami (odcinek pomiędzy wejściami do Doliny Białego, a Strążyskiej), przy początku szlaku ku Dziurze, mijamy stojący samotnie góralski dom. Ze współczesnym, blaszanym dachem, pozasłanianymi oknami i zaryglowanymi drzwiami, nie przypomina o swoim ważnym, XIX w. pochodzeniu. A dom ten jest jedną z legendarnych budowli Zakopanego.

Został wzniesiony rękami Klimka Bachledy oraz zakopiańskiego cieśli Wawrzyńca Raja. Samotny dom z bali - wystawiony pod lasem, przy Żelaznej Drodze, na końcu ścieżki do Daniela - wybudował dla swojej "żony" Kacki słynny zbójnik zakopiański Wojciech Mateja. Znana z niespotykanej urody góralka Katarzyna od Toporów – Kacka, żyła z Mateją w nieślubnym związku. Jak pisze Andrzej Knapczyk – Duch: "Podobno sami pobrali się pod figurką. Odmówili pacierz we dwoje, przeżegnali się, pocałowali krucyfiks i zakończyli ceremonię".
Lokalizacja domu z rozległym widokiem w stronę Zakopanego, a zarazem tuż przy gęstym lesie reglowym, dawało zbójnikowi możliwość szybkiego ukrycia się przed zbliżającymi się żandarmami. Strzegło wejścia do dzikiej, wąskiej dolinki reglowej, zakończonej wielką komorą jaskini Dziura. W jej bocznych korytarzach Mateja gromadził zrabowane łupy. Ten najsłynniejszy po polskiej stronie zbójnik tatrzański, napadał najczęściej na żydowskie karczmy oraz na wędrujących kupców. Z czasem grabił też plebanie oraz bogatych gazdów. Mówiono o nim, że miał dobre serce dla potrzebujących. Na prośbę o pomoc, nie pozwalał iść za sobą do lasu, z którego po chwili wynosił garść krajcarów. Mówiono też, że był bezwzględny. Aby zdobyć korale dla ukochanej Kacki, zabił jedną dziewczynę. "Mateja był silnym i dobrze zbudowanym mężczyzną. Gdy przychodził do karczmy każdy pił za jego pieniądze. Stawał się straszny, gdy mu kto u jego kochanki Kacki w drogę wchodził. W chałupie wystawionej dla niej pod Reglami, krew się nieraz o to przelała". Górale mówili: „ Z pierwotku beł zbójnik jak się patrzy, kradł na Luptowie, ludzi częstował, radzi go widzieli, ale pote się zeźlił, zdziczał, pana Boga nie sanował, toz to mu na koniec źle wysło i marnie zginon”.
Ujęty przez żandarmów, został uwięziony w Nowym Wiśniczu, gdzie wkrótce zmarł (1875 r.). Mówiono, że rzucił się na tryby maszyny.
Jalu Kurek - Pisma Wybrane "Księga Tatr" - napisał: "Kacka otrzymała zawiadomienie z więzienia na Wiśniczu o śmierci Wojtka Matei. Poszła do proboszcza, który jej to pismo przeczytał. Rozpłakała się i przyniosła reńskiego na mszę za duszę Wojtka. Ksiądz wziął reńskiego i wypalił zrozpaczonej kazanie, komentując tą śmierć, jako karę Bożą za zgorszenie, jakie wywołał zbójnik, żyjąc z Kacką bez ślubu.
Klęczała podczas całego nabożeństwa, przepraszając Boga. Piękna była z niej kobieta. Jej strój bił oczy barwą, sutością i szykiem".
Załączniki
Dom Kacki - 1.JPG
Dom Kacki - 1.JPG (45.8 KiB) Przejrzano 1805 razy
Dom Kacki - 2.JPG
Dom Kacki - 2.JPG (51.02 KiB) Przejrzano 1805 razy
Dom Kacki - 3.JPG
Dom Kacki - 3.JPG (97.16 KiB) Przejrzano 1805 razy
Dom Kacki - 4.JPG
Dom Kacki - 4.JPG (101.28 KiB) Przejrzano 1805 razy
Dom Kacki - 5.JPG
Dom Kacki - 5.JPG (99.26 KiB) Przejrzano 1805 razy
Dom Kacki - 6.JPG
Dom Kacki - 6.JPG (97.75 KiB) Przejrzano 1805 razy
Dom Kacki - 7.JPG
Dom Kacki - 7.JPG (79.73 KiB) Przejrzano 1805 razy
Droga pod Reglami.JPG
Droga pod Reglami.JPG (117.41 KiB) Przejrzano 1800 razy
Do Doliny ku Dziurze.JPG
Do Doliny ku Dziurze.JPG (56.27 KiB) Przejrzano 1800 razy
Ostatnio zmieniony piątek 15 sty 2016, 20:53 przez Franek D., łącznie zmieniany 1 raz.

Posty: 1671
Rejestracja: czwartek 12 lut 2015, 22:58

Re: Zakopane – dom Kacki Matejowej

Postautor: Franek D. » piątek 15 sty 2016, 20:51

W "Księdze Tatr" jest opis wnętrza domu:
"Pod lasem, Raj z Klimkiem budowali chałupę dla Kacki, kochanki Wojtka Matei (...) Płazy w izbie białej od wewnątrz mazano krwią bydlęcą, by nadać drzewu kolor czerwony. Dla wzmocnienia połysku, pociągano je jeszcze rozbitymi jajami. Dom Kacki to była budowa! Na drzwiach i futrynach ryzowane ozdoby - dzieło Klimka. Podłoga w obu izbach biała, z szerokich desek jodłowych. Powała z deszczułek smrekowych, idących ukosem w szatkownicę. Pod nimi trzy belki, spoczywające na grubym i ozdobionym sosrębie. Drzwi szalowane deseczkami biegnącymi na wzór wschodzącego słońca. Ławy jesionowe, stołki jaworowe z rozkroczystymi nogami, dwa stoły potężne, jeden ze stolnicą wykładaną cisem, półki, skrzynie, łyżnik i łóżko smrekowe o nogach ku sobie. Wszystko ryzowane w rozmaite wzory".

Zdjęcia pochodzą z 2013 r.
Załączniki
Dom Kacki - 11.JPG
Dom Kacki - 11.JPG (61.51 KiB) Przejrzano 1800 razy
Dom Kacki - 12.JPG
Dom Kacki - 12.JPG (63.99 KiB) Przejrzano 1800 razy
Dom Kacki - 13.JPG
Dom Kacki - 13.JPG (57.99 KiB) Przejrzano 1800 razy
Dom Kacki - 14.JPG
Dom Kacki - 14.JPG (64.05 KiB) Przejrzano 1800 razy


phpbb 3.1 styles demo

Wróć do „Małopolskie”

Kto jest online

Użytkownicy przeglądający to forum: Obecnie na forum nie ma żadnego zarejestrowanego użytkownika i 1 gość