Chorzów - rzeźnia miejska

Posty: 13487
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Sosnowiec

Chorzów - rzeźnia miejska

Postautor: Karolina Kot » piątek 19 sty 2018, 07:22

W Chorzowie, przy ulicy Krakusa, znajdują się niknące w oczach ruiny i pozostałości dawnej rzeźni miejskiej (Neues Städtisches Schlachthaus). Kompleks ładnych, ceglanych budynków, zaprojektowanych w stylu neogotyckim, został oddany do użytku 19 listopada 1901 roku.
Był to - jak na ówczesne realia - najnowoczesniejszy i zarazem największy zakład tego typu na terenie Górnego Śląska.
Odbywał się tu nie tylko ubój, ale także miała miejsce dalsza obróbka mięsa, tak, że z bram rzeźni wyjeżdżały do konsumenta gotowe już produktu: kaszanki, kiełbasy, wędzone wędliny, bułczanki...
Obiekt funkcjonował niezwykle prężnie i był wielokrotnie modernizowany i stopniowo wyposażany w coraz sprawniejsze i wydajniejsze urządzenia.
W dodatku kilka lat po otwarciu rzeźni w jej sąsiedztwie powstała chorzowska hala targowa, a sam zakład zyskał własną rampę kolejową, co dodatkowo usprawniło transport i podniosło wydajność i rentowność firmy.
Po II Wojnie Światowej, w roku 1949, zakład upaństwowiono.
Rzeźnia funkcjonowała do lat 90. XX wieku, trudno dziś w ogóle oszacować, ile bydła rogatego, trzody chlewnej, cieląt, owiec i kóz mogło zakończyć w jej murach swój żywot, by stać się pokarmem dla człowieka.

Niestety, zakład, pomimo tradycji i doświadczenia sięgającego dziesięcioleci, nie przetrwał zawirowań związanych z przemianami systemowymi. Trafił w prywatne ręce i zakończył produkcję w roku 1996, którą z jakiegoś powodu nagle uznano za nieopłacalną. Maszyny i sprzed wywieziono i rozkradziono, nieużytkowane i niezabezpieczone odpowiednio budynki w ciągu kilkunastu lat zaczęły niszczeć, a potem - dosłownie na oczach zatroskanych o los tego pięknego zabytku mieszkańców miasta - dosłownie popadać w ruinę.
W ostatnich latach kilkakrotnie płonął drewniany dach budynków rzeźni, za każdym razem ogień zostawał na szczęście szybko opanowywany. Nic w tym dziwnego - chorzowska jednostka Straży Pożarnej mieści się dosłownie rzut beretem od ruin.
Ostatecznie większość zakładu zrównano z ziemią. Przetrwały w zasadzie jedynie dwa piękne budynki administracyjne i mieszkalne, które, pomimo wielu pomysłów i prób, nadal nie są w żaden sposób zabezpieczane i z wolna zaczynają grozić zawaleniem.
Dziś mało kto łudzi się jeszcze nadzieją, że zabytkową rzeźnię uda się jakimś cudem ocalić.
A szkoda - miejsce jest zacne, położone nieopodal ruchliwej drogi i otoczone wolną przestrzenią, w sam raz nadające się chociażby na centrum handlowe (w taki sposób - przekształcając miejską rzeźnie w "Galerię Kazimierz" ocalił podobny zakład Kraków).
Czy rzeźnia przetrwa?
Czy będziemy raczej świadkami jej smutnego końca?

Lokalizacja
Nie wiem, czas nam odpowie na to pytanie. Na razie pozwolę sobie zaprezentować kilka moich zdjęć z marca 2016 roku i zestawić je z archiwalnymi fotografiami.
Załączniki
Dawna rzeźnia (1).JPG
Dawna rzeźnia (1).JPG (84.91 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (2).JPG
Dawna rzeźnia (2).JPG (45.32 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (3).JPG
Dawna rzeźnia (3).JPG (67.75 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawniej.jpg
Dawniej.jpg (38.15 KiB) Przejrzano 507 razy
Dziś.JPG
Dziś.JPG (87.46 KiB) Przejrzano 507 razy
Na zdjęciach archiwalnych (1).jpg
Na zdjęciach archiwalnych (1).jpg (59.91 KiB) Przejrzano 507 razy
Współcześnie.JPG
Współcześnie.JPG (88.27 KiB) Przejrzano 507 razy
Na zdjęciach archiwalnych (2).jpg
Na zdjęciach archiwalnych (2).jpg (74.88 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (6).JPG
Dawna rzeźnia (6).JPG (31.37 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (5).JPG
Dawna rzeźnia (5).JPG (89.47 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (4).JPG
Dawna rzeźnia (4).JPG (125.4 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (12).JPG
Dawna rzeźnia (12).JPG (53.52 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (11).JPG
Dawna rzeźnia (11).JPG (55.37 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (10).JPG
Dawna rzeźnia (10).JPG (115.14 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (9).JPG
Dawna rzeźnia (9).JPG (70.46 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (8).JPG
Dawna rzeźnia (8).JPG (90.34 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (7).JPG
Dawna rzeźnia (7).JPG (62.4 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (16).JPG
Dawna rzeźnia (16).JPG (87.45 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (15).JPG
Dawna rzeźnia (15).JPG (71.7 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (14).JPG
Dawna rzeźnia (14).JPG (115.09 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (19).JPG
Dawna rzeźnia (19).JPG (63.91 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (18).JPG
Dawna rzeźnia (18).JPG (104.34 KiB) Przejrzano 507 razy
Dawna rzeźnia (17).JPG
Dawna rzeźnia (17).JPG (71.85 KiB) Przejrzano 507 razy
"Wszystko, co dzisiaj było dla nas pamiątką, jutro może być zasypane pyłem zapomnienia. Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać."

Posty: 13487
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Sosnowiec

Re: Chorzów - rzeźnia miejska

Postautor: Karolina Kot » piątek 19 sty 2018, 07:24

Niestety, nie odważyłam się wejść na teren obiektu z uwagi na jego stan techniczny. Ale za to sobie nad nim polatałam. ;)

Załączniki
Rzeźnia z lotu ptaka (1).JPG
Rzeźnia z lotu ptaka (1).JPG (111.23 KiB) Przejrzano 506 razy
Rzeźnia z lotu ptaka (2).JPG
Rzeźnia z lotu ptaka (2).JPG (126.3 KiB) Przejrzano 506 razy
Rzeźnia z lotu ptaka (4).JPG
Rzeźnia z lotu ptaka (4).JPG (126.06 KiB) Przejrzano 506 razy
Rzeźnia z lotu ptaka (6).JPG
Rzeźnia z lotu ptaka (6).JPG (112.09 KiB) Przejrzano 506 razy
Rzeźnia z lotu ptaka (5).JPG
Rzeźnia z lotu ptaka (5).JPG (126.94 KiB) Przejrzano 506 razy
Rzeźnia z lotu ptaka (3).JPG
Rzeźnia z lotu ptaka (3).JPG (112.56 KiB) Przejrzano 506 razy
Rzeźnia z lotu ptaka (7).JPG
Rzeźnia z lotu ptaka (7).JPG (112.19 KiB) Przejrzano 506 razy
"Wszystko, co dzisiaj było dla nas pamiątką, jutro może być zasypane pyłem zapomnienia. Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać."

Posty: 353
Rejestracja: piątek 04 lis 2016, 18:51
Lokalizacja: Bytom

Re: Chorzów - rzeźnia miejska

Postautor: Velder » piątek 16 lut 2018, 22:08

Archiwalna fotografia rzeźni pochodząca z przewodnika "Illustrierter Führer durch das Oberschlesische Industriegebiet..." z 1904 roku.
Określono ją w nim jako "dostosowaną do wszelkich współczesnych wymagań higieny".

Swoją drogą, ci Niemcy mieli ciekawe rozumienie pojęcia "atrakcja turystyczna" - bo obecnie nikt by chyba rzeźni do takich nie zaliczył ;). Ale przynajmniej dzięki temu mamy sporo pocztówek i archiwalnych fotografii takich miejsc.
Załączniki
Chorzow - rzeznia.jpg
Chorzow - rzeznia.jpg (138.97 KiB) Przejrzano 438 razy

Posty: 353
Rejestracja: piątek 04 lis 2016, 18:51
Lokalizacja: Bytom

Re: Chorzów - rzeźnia miejska

Postautor: Velder » sobota 24 mar 2018, 22:47

No to dorzucę jeszcze kilka aktualnych fotografii.

Ja bardziej niż stanem technicznym budynków martwiłem się grasującymi tutaj złomiarzami. Co chwila słychać stąd jakieś odgłosy młotów i skuwania. Na szczęście siarczyste mrozy z zeszłego miesiąca skutecznie przepędziły stąd wszelkich podejrzanych osobników i umożliwiły mi zwiedzanie w spokoju ;).
Z zabudowań rzeźni wiele już nie pozostało, ale fajnie byłoby, gdyby udało się chociaż uratować te dwa budynki o ciekawej architekturze, znajdujące się z przodu. Chociaż rzut okiem do ich wnętrz, raczej nie pozostawia złudzeń co do ich dalszego losu…

Wychodząc poza teren rzeźni, spotkałem też starszą panią, która bardzo ubolewała nad obecnym stanem rzeźni. Mówiła, że kiedyś na tym terenie istniało też targowisko, a w tych dwóch wspomnianych budynkach były sklepiki, w których zawsze mogła kupić co potrzebowała.
Załączniki
Chorzow - rzeznia (1).jpg
Chorzow - rzeznia (1).jpg (112.36 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (2).jpg
Chorzow - rzeznia (2).jpg (130.95 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (3).jpg
Chorzow - rzeznia (3).jpg (179.44 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (4).jpg
Chorzow - rzeznia (4).jpg (158.49 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (5).jpg
Chorzow - rzeznia (5).jpg (170.63 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (6).jpg
Chorzow - rzeznia (6).jpg (174.33 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (7).jpg
Chorzow - rzeznia (7).jpg (143.87 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (8).jpg
Chorzow - rzeznia (8).jpg (132.84 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (9).jpg
Chorzow - rzeznia (9).jpg (147.06 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (10).jpg
Chorzow - rzeznia (10).jpg (177.49 KiB) Przejrzano 336 razy

Posty: 353
Rejestracja: piątek 04 lis 2016, 18:51
Lokalizacja: Bytom

Re: Chorzów - rzeźnia miejska

Postautor: Velder » sobota 24 mar 2018, 22:48

2/3
Załączniki
Chorzow - rzeznia (11).jpg
Chorzow - rzeznia (11).jpg (169.71 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (12).jpg
Chorzow - rzeznia (12).jpg (147.76 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (13).jpg
Chorzow - rzeznia (13).jpg (165.69 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (14).jpg
Chorzow - rzeznia (14).jpg (162.2 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (15).jpg
Chorzow - rzeznia (15).jpg (107.79 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (16).jpg
Chorzow - rzeznia (16).jpg (140.12 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (17).jpg
Chorzow - rzeznia (17).jpg (155.99 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (18).jpg
Chorzow - rzeznia (18).jpg (145.24 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (19).jpg
Chorzow - rzeznia (19).jpg (150.74 KiB) Przejrzano 336 razy
Chorzow - rzeznia (20).jpg
Chorzow - rzeznia (20).jpg (163.41 KiB) Przejrzano 332 razy

Posty: 353
Rejestracja: piątek 04 lis 2016, 18:51
Lokalizacja: Bytom

Re: Chorzów - rzeźnia miejska

Postautor: Velder » sobota 24 mar 2018, 23:17

3/3
Załączniki
Chorzow - rzeznia (22).jpg
Chorzow - rzeznia (22).jpg (175.44 KiB) Przejrzano 332 razy
Chorzow - rzeznia (23).jpg
Chorzow - rzeznia (23).jpg (144.8 KiB) Przejrzano 332 razy
Chorzow - rzeznia (24).jpg
Chorzow - rzeznia (24).jpg (140.05 KiB) Przejrzano 332 razy
Chorzow - rzeznia (25).jpg
Chorzow - rzeznia (25).jpg (192.28 KiB) Przejrzano 332 razy
Chorzow - rzeznia (26).jpg
Chorzow - rzeznia (26).jpg (128.63 KiB) Przejrzano 332 razy
Chorzow - rzeznia (27).jpg
Chorzow - rzeznia (27).jpg (108.75 KiB) Przejrzano 332 razy


phpbb 3.1 styles demo

Wróć do „Województwo śląskie”

Kto jest online

Użytkownicy przeglądający to forum: Obecnie na forum nie ma żadnego zarejestrowanego użytkownika i 2 gości