Tajemnicze okręgi na murach zabytkowych kościołów

W dziale tym każdy z użytkowników Forum może zadać pytanie lub podzielić się swoimi wątpliwościami. Co kilka głów, to nie jedna - być może wspólnie uda nam się rozwikłać kilka zagadek
Posty: 13844
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Sosnowiec

Tajemnicze okręgi na murach zabytkowych kościołów

Postautor: Karolina Kot » wtorek 27 lut 2018, 21:30

Jak się zapewne zorientowaliście, jedną z moich największych życiowych pasji jest gapienie się w ściany. Serio, serio. Potrafię to robić godzinami.
Lustruję przedwojenne elewacje w poszukiwaniu starych napisów, tropię strzałki LSR z czasów II Wojny Światowej, ale najbardziej ze wszystkich typów elewacji uwielbiam kamienne, a zwłaszcza ceglane ściany zabytkowych kościołów.
Nie ma szans, żebym mijając jakąś gotycką świątynię pozbawioną tynku nie rzuciła nań z bliska okiem w poszukiwaniu dołków pokutnych, odciśniętych psich lub kocich łap, albo różnej maści wydrapek.
Zebrała nam się na Forum już całkiem pora kolekcja tego typu znalezisk.

W wątku tym chciałabym poruszyć temat symbolu, który przewija się regularnie na starych kościołach, a którego znaczenia nie potrafię wyjaśnić. Jest to rodzaj koła z wychodzącymi z jego centralnego punktu promieniami, taki swoisty znak solarny.
Wydrapki tego kształtu znajdują się najczęściej na południowej elewacji zabytkowych kościołów, ale nie tylko. Od kilku miesięcy zastanawiam się, co to takiego i co mogły oznaczać takie znaki.
Czy są to zacheuszki? Czy może znaki tego typu służyły niegdyś jako prosty zegar słoneczny lub rodzaj kalendarza? Czy też miały znaczenie czysto symboliczne?
A może wpakowałam w tym wątku kilka różnych typów tych ciekawych okręgów do jednego worka?

Mam nadzieję, że wspólnymi siłami uda nam się rozwiązać tę nurtującą zagadkę. A na razie zapraszam na spacer w poszukiwaniu promienistych wydrapek.

Miejscem, jakie odwiedzimy na początek będzie podkrakowski Giebułtów, gdzie zetknęłam się z naszym tajemniczym symbolem po raz pierwszy.
Wyryto go na południowej ścianie zabytkowego kościoła pod wezwaniem św. Idziego, wybudowanego w latach 1690-1694, najpewniej w miejscu starszej, drewnianej świątyni.
Załączniki
Kościół w Giebułtowie.jpg
Kościół w Giebułtowie.jpg (57.28 KiB) Przejrzano 1027 razy
Krąg solarny (1).JPG
Krąg solarny (1).JPG (47.92 KiB) Przejrzano 1027 razy
Krąg solarny (2).JPG
Krąg solarny (2).JPG (95.21 KiB) Przejrzano 1027 razy
Krąg solarny (3).JPG
Krąg solarny (3).JPG (47.81 KiB) Przejrzano 1027 razy
"Wszystko, co dzisiaj było dla nas pamiątką, jutro może być zasypane pyłem zapomnienia. Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać."

Posty: 13844
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Sosnowiec

Re: Tajemnicze okręgi na murach zabytkowych kościołów

Postautor: Karolina Kot » wtorek 27 lut 2018, 21:38

Zewnętrzne mury kaplicy zamkowej pod wezwaniem świętego Tomasza Becketa (Kantuaryjskiego) w Raciborzu także mogą się poszczycić podobnym symbolem. Wydrapka pochodząca z XVII wieku nie została umieszczona na południowej ścianie i różni się wyglądem od zaprezentowanej wyżej. Być może to zupełnie coś innego, inny motyw?
Załączniki
Zamek w Raciborzu (1).JPG
Zamek w Raciborzu (1).JPG (33.07 KiB) Przejrzano 1025 razy
Zamek w Raciborzu (3).JPG
Zamek w Raciborzu (3).JPG (53.31 KiB) Przejrzano 1025 razy
Zamek w Raciborzu (2).JPG
Zamek w Raciborzu (2).JPG (34.23 KiB) Przejrzano 1025 razy
"Wszystko, co dzisiaj było dla nas pamiątką, jutro może być zasypane pyłem zapomnienia. Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać."

Posty: 13844
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Sosnowiec

Re: Tajemnicze okręgi na murach zabytkowych kościołów

Postautor: Karolina Kot » wtorek 27 lut 2018, 21:42

A tak wyglądają z kolei symbole, na które można natrafić na południowej ścianie gotyckiego kościoła pod wezwaniem świętych Wojciecha i Jerzego w Zatorze (powiat oświęcimski):
Załączniki
Kościół w Zatorze.jpg
Kościół w Zatorze.jpg (37.81 KiB) Przejrzano 1024 razy
Na zatorskim kościele (1).JPG
Na zatorskim kościele (1).JPG (126.93 KiB) Przejrzano 1024 razy
Na zatorskim kościele (3).JPG
Na zatorskim kościele (3).JPG (125.76 KiB) Przejrzano 1024 razy
Na zatorskim kościele (2).JPG
Na zatorskim kościele (2).JPG (119.74 KiB) Przejrzano 1024 razy
"Wszystko, co dzisiaj było dla nas pamiątką, jutro może być zasypane pyłem zapomnienia. Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać."

Posty: 13844
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Sosnowiec

Re: Tajemnicze okręgi na murach zabytkowych kościołów

Postautor: Karolina Kot » wtorek 27 lut 2018, 21:45

Czarnocin w powiecie kazimierskim, znaki solaropodobne na południowej ścianie średniowiecznego kościoła pw. Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny:
Załączniki
Widok ogólny świątyni.JPG
Widok ogólny świątyni.JPG (33.51 KiB) Przejrzano 1014 razy
Tajemnicze znaki (5).JPG
Tajemnicze znaki (5).JPG (108.3 KiB) Przejrzano 1014 razy
Tajemnicze znaki (4).JPG
Tajemnicze znaki (4).JPG (93.57 KiB) Przejrzano 1014 razy
Tajemnicze znaki (3).JPG
Tajemnicze znaki (3).JPG (46.3 KiB) Przejrzano 1014 razy
Tajemnicze znaki (2).JPG
Tajemnicze znaki (2).JPG (85.35 KiB) Przejrzano 1014 razy
Tajemnicze znaki (1).JPG
Tajemnicze znaki (1).JPG (81.26 KiB) Przejrzano 1014 razy
"Wszystko, co dzisiaj było dla nas pamiątką, jutro może być zasypane pyłem zapomnienia. Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać."

Posty: 13844
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Sosnowiec

Re: Tajemnicze okręgi na murach zabytkowych kościołów

Postautor: Karolina Kot » wtorek 27 lut 2018, 21:54

Skalbmierz w powiecie kazimierskim. Podobne okręgi widoczne są na południowej ścianie zabytkowego kościoła pod wezwaniem świętego Jana Chrzciciela. Obok jednego z okręgów umieszczono datę 1831.
Czy dotyczy ona Powstania Listopadowego, czy raczej panującej wówczas epidemii cholery - nie wiem.
Załączniki
Kościół w Skalbmierzu.JPG
Kościół w Skalbmierzu.JPG (58.82 KiB) Przejrzano 1014 razy
Tajemnicze okręgi (5).JPG
Tajemnicze okręgi (5).JPG (55.49 KiB) Przejrzano 1014 razy
Tajemnicze okręgi (4).JPG
Tajemnicze okręgi (4).JPG (95.62 KiB) Przejrzano 1014 razy
Tajemnicze okręgi (3).JPG
Tajemnicze okręgi (3).JPG (79.32 KiB) Przejrzano 1014 razy
Tajemnicze okręgi (2).JPG
Tajemnicze okręgi (2).JPG (86.17 KiB) Przejrzano 1014 razy
Tajemnicze okręgi (1).JPG
Tajemnicze okręgi (1).JPG (49.85 KiB) Przejrzano 1014 razy
"Wszystko, co dzisiaj było dla nas pamiątką, jutro może być zasypane pyłem zapomnienia. Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać."

Posty: 13844
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Sosnowiec

Re: Tajemnicze okręgi na murach zabytkowych kościołów

Postautor: Karolina Kot » wtorek 27 lut 2018, 22:24

Dla całkowitego zamieszania sprawy pozwolę sobie zamieścić w tym wątku zegar słoneczny z kolegiaty w Wiślicy, który po usunięciu stylusa niewiele różniłby się od przedstawionych wcześniej obiektów.
Załączniki
Kolegiata w Wiślicy (1).JPG
Kolegiata w Wiślicy (1).JPG (87.1 KiB) Przejrzano 1011 razy
Kolegiata w Wiślicy (2).JPG
Kolegiata w Wiślicy (2).JPG (49.17 KiB) Przejrzano 1011 razy
Kolegiata w Wiślicy.JPG
Kolegiata w Wiślicy.JPG (125.62 KiB) Przejrzano 1011 razy
"Wszystko, co dzisiaj było dla nas pamiątką, jutro może być zasypane pyłem zapomnienia. Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać."

Posty: 13844
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Sosnowiec

Re: Tajemnicze okręgi na murach zabytkowych kościołów

Postautor: Karolina Kot » sobota 10 mar 2018, 07:20

Prandocin koło Słomnik, fasada romańskiego kościoła pod wezwaniem świętego Jana Chrzciciela. Świątynia ta pierwotnie wyglądała zupełnie inaczej, posiadała dwie absydy na końcach nawy, od wschodu i od zachodu, a jedyne wejście znajdowała się od strony południowej.
Podczas mojej wizyty w roku 2017 akurat trwało czyszczenie fasady. Co zniknęło na zawsze podczas takiej konserwacji - nie mam pojęcia i chyba nie chcę wiedzieć, nie przepadam za piaskowaniem zabytków.

Lokalizacja
Załączniki
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (1).JPG
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (1).JPG (63.23 KiB) Przejrzano 821 razy
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (3).JPG
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (3).JPG (76.36 KiB) Przejrzano 821 razy
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (2).JPG
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (2).JPG (98.55 KiB) Przejrzano 821 razy
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (4).JPG
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (4).JPG (78.2 KiB) Przejrzano 821 razy
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (7).JPG
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (7).JPG (53.24 KiB) Przejrzano 821 razy
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (6).JPG
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (6).JPG (82.11 KiB) Przejrzano 821 razy
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (5).JPG
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (5).JPG (91.42 KiB) Przejrzano 821 razy
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (9).JPG
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (9).JPG (43.03 KiB) Przejrzano 821 razy
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (8).JPG
Prandocin - romański kościół pw. Świętego Jana Chrzciciela (8).JPG (80.73 KiB) Przejrzano 821 razy
"Wszystko, co dzisiaj było dla nas pamiątką, jutro może być zasypane pyłem zapomnienia. Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać."

Posty: 13844
Rejestracja: niedziela 08 lut 2015, 20:46
Lokalizacja: Sosnowiec

Re: Tajemnicze okręgi na murach zabytkowych kościołów

Postautor: Karolina Kot » środa 21 mar 2018, 20:36

O ile jeden z okręgów z Prandocina można od biedy uznać za coś na kształt zegara słonecznego (przyszło mi do głowy sprawdzić tę teorię empirycznie przy użyciu jakiegoś patyka w roli gnomonu), o tyle okrąg zauważony na południowej ścianie XIV - wiecznego kościoła klasztornego pod wezwaniem Świętego Ducha w Książu Wielkim (powiat miechowski) już mi do tego pomysłu nie pasuje.
Co to mogło być?
Załączniki
Książ Wielki (1).JPG
Książ Wielki (1).JPG (110.21 KiB) Przejrzano 726 razy
Książ Wielki (3).JPG
Książ Wielki (3).JPG (92.6 KiB) Przejrzano 726 razy
Książ Wielki (2).JPG
Książ Wielki (2).JPG (91.82 KiB) Przejrzano 726 razy
Książ Wielki (4).JPG
Częściowo zachowany zegar słoneczny na ścianie świątyni
Książ Wielki (4).JPG (89.83 KiB) Przejrzano 726 razy
Książ Wielki (5).JPG
Książ Wielki (5).JPG (120.03 KiB) Przejrzano 726 razy
"Wszystko, co dzisiaj było dla nas pamiątką, jutro może być zasypane pyłem zapomnienia. Obowiązkiem żyjących jest zebrać te ułomki i okruchy najdroższych pamiątek przeszłości i w pamięci przyszłych pokoleń zapisać."


phpbb 3.1 styles demo

Wróć do „Nierozwiązane zagadki przeszłości, czyli po nitce do kłębka”

Kto jest online

Użytkownicy przeglądający to forum: Obecnie na forum nie ma żadnego zarejestrowanego użytkownika i 1 gość